Bij het realiseren en gebruiken van bouwwerken is het uiteraard belangrijk dat het bouwwerk brandveilig gebruikt kan worden. Onder de huidige wetgeving is het daarom in sommige gevallen nodig om een aparte omgevingsvergunning voor brandveiligheid aan te vragen. Of dit nodig is, hangt af van waarvoor het bouwwerk zal worden gebruikt (de gebruiksfunctie). Deze vergunning is vanaf de komst van de Omgevingswet echter verleden tijd. Hoe wordt brandveiligheid vanaf 2021, onder het stelsel van de Omgevingswet, gewaarborgd?

Hoe werkt het nu?

Voor het gebruik van bepaalde gebouwen is onder de huidige wetgeving een omgevingsvergunning voor brandveilig gebruik nodig. Dit heette vroeger de gebruiksvergunning. Het aanvragen van een dergelijke vergunning is bijvoorbeeld verplicht voor het gebruik van een hotel of kinderdagverblijf. Deze vergunningplicht staat momenteel in artikel 2.1 lid 1, sub d van Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo):

Het is verboden zonder omgevingsvergunning een project uit te voeren, voor zover dat geheel of gedeeltelijk bestaat uit: het in gebruik nemen of gebruiken van een bouwwerk in met het oog op de brandveiligheid bij algemene maatregel van bestuur aangewezen categorieën gevallen.”

In welke gevallen een omgevingsvergunning voor brandveilig gebruik moet worden aangevraagd, wordt nader bepaald in artikel 2.2 van het Besluit omgevingsrecht (Bor). Hierin staat dat een omgevingsvergunning moet worden aangevraagd als in een gebouw bedrijfsmatig nachtverblijf wordt geboden (bijvoorbeeld in een hotel) of nachtverblijf wordt geboden in het kader van verzorging (bijvoorbeeld een ziekenhuis). In beide gevallen moet het gaan om nachtverblijf door meer dan 10 personen. Ook is de vergunning vereist voor het gebruik van bouwwerken waarin dagverblijf wordt geboden aan meer dan 10 personen die jonger zijn dan 12 jaar of die lichamelijk of verstandelijk gehandicapt zijn.

Voor sommige categorieën van gebruik bestaat een gebruiksmeldingsplicht voor brandveiligheid. Een dergelijke melding is ingevolge artikel 1.18 van het Bouwbesluit 2012 verplicht wanneer meer dan 50 personen in een gebouw aanwezig zullen zijn, wanneer sprake is van kamergewijze verhuur of als wordt voldaan aan brandveiligheidseisen die ergens anders dan in het Bouwbesluit zijn voorgeschreven.

Hoe werkt het onder de Omgevingswet?

Onder de Omgevingswet zal de gebruiksvergunning komen te vervallen. Wel zal in bepaalde gevallen nog een gebruiksmelding verplicht zijn. Dit wil natuurlijk niet zeggen dat onder de Omgevingswet geen oog meer is voor brandveiligheid.

Voor het brandveilige gebruik van een bouwwerk blijven nog steeds verschillende regels bestaan. Deze staan in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). In paragraaf 6.1.2 van het Bbl staan de regels over de meldingsplicht voor het gebruiken van een bouwwerk. Per gebruiksfunctie van een bouwwerk is vastgesteld vanaf welk aantal van mogelijk aanwezige personen, een meldingsplicht geldt voor het bouwwerk. In deze paragraaf is een duidelijke tabel opgenomen die aangeeft wanneer een melding verplicht is én welke informatie bij de melding moeten worden overgelegd. Voor een beperkt aantal gebruiksfuncties geldt dat gemeenten ervoor mogen kiezen om een ander aantal van personen te hanteren.

Conclusie

De gebruiksvergunning voor het brandveilig gebruiken van een bouwwerk zal met de komst van de Omgevingswet dus niet meer nodig zijn. Voor een aantal specifieke gevallen blijft alleen nog de meldplicht bestaan. Dit betekent dat de “nee, tenzij [je een vergunning hebt]”-beoordeling wordt vervangen door een “ja, mits [je aan de meldplicht hebt voldaan]”-beoordeling. De verschuiving van ‘’nee, tenzij…’’ naar ‘’ja, mits…’’ is een veelvoorkomende verandering die de Omgevingswet teweeg zal brengen.

Catch Legal, Rijk de Vries

Catch Legal

mr. R.J. (Rijk) de Vries