Wet arbeid vreemdelingen

De Wet arbeid vreemdelingen (Wav) regelt de tewerkstelling van vreemdelingen, het toezicht daarop en de handhaving bij overtreding van de (tewerkstellings)vergunning. Onder vreemdeling wordt verstaan: eenieder die niet in het bezit is van de Nederlandse nationaliteit of niet als zodanig moet worden behandeld op grond van een wettelijke bepaling.

Begrip werkgever
Een veel voorkomend misverstand is dat enkel personen in de uitoefening van een bedrijf als werkgever in de zin van de Wav kunnen worden aangemerkt. Ook in de privésfeer kan sprake zijn van een werkgever als bedoeld in de Wav. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een schoonmaakster die wekelijks langskomt. Ook in die gevallen heeft men te maken met de regels van de Wav.

Bovendien geldt dat het ontbreken van een arbeidsovereenkomst of financiële vergoeding, de korte duur van de werkzaamheden of de feitelijke afwezigheid niet maakt dat geen sprake kan zijn van een werkgever op grond van de Wav.

Tewerkstellingsvergunning
Op grond van artikel 2 van de Wav is het verboden om een vreemdeling te werk te stellen zonder tewerkstellingsvergunning of een gecombineerde vergunning (verblijfsvergunning voor bepaalde tijd inclusief tewerkstellingsvergunning). Een tewerkstellingsvergunning wordt aangevraagd door de werkgever, waarna er binnen 5 weken na de ontvangst van de aanvraag dient te worden beslist (artikel 6, tweede lid, van de Wav). Een tewerkstellingsvergunning wordt voor ten hoogste een jaar verleend. De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) is bevoegd tot het afgeven, weigeren of intrekken van de tewerkstellingsvergunning (artikel 5 van de Wav).

Toezicht
De wetgever heeft een aantal regels betreffende toezicht opgesteld om naleving van de Wav te waarborgen. Een toezichthouder (de Inspectie SZW) gaat langs bij bedrijven (en particulieren) en inspecteert of zij zich houden aan de betreffende wetgeving. De werkgever heeft de verplichting om bij het aannemen van een vreemdeling het paspoort te controleren en er een kopie van te maken. Bij het controleren van het paspoort dient de werkgever te kijken naar echtheidskenmerken en de geldigheid van het paspoort. Daarnaast dient hij na te gaan of het paspoort toebehoort aan de vreemdeling (let op de pasfoto, leeftijd, handtekening). Vervolgens kan de toezichthouder bij een inspectie verzoeken om de persoonsgegevens van alle werknemers van het bedrijf en gebruik maken van het burgerservicenummer bij verwerking van de verkregen gegevens (artikel 16, eerste lid, van de Wav). Bij een redelijk vermoeden dat er in strijd wordt gehandeld met de Wav kan een toezichthouder zonder toestemming van de bewoner een (bedrijfs)woning binnentreden (artikel 17 van de Wav). Daarnaast is hij bevoegd tot het in beslag nemen van vatbare voorwerpen (artikel 17a van Wav), om zodoende te voorkomen dat deze voorwerpen verdwijnen ten nadele van het onderzoek.

Handhaving
Wordt er na onderzoek geconcludeerd dat de werkgever de regels van de Wav niet naleeft dan kan aan hem een bestuurlijke boete worden opgelegd. Deze boete is een punitieve sanctie en dient ter bestraffing van de werkgever. Het boetebedrag bedraagt ten hoogste het bedrag van de vijfde categorie (€ 82.000,-) zoals bedoeld in artikel 23, vierde lid, van het Wetboek van Strafrecht (artikel 19d van de Wav). Aan de hand van de Beleidsregel boeteoplegging Wav en de Tarieflijst Boetenormbedragen Bestuurlijke Boete Wav wordt de boete per overtreding bepaald. Een werkgever die een vreemdeling laat werken zonder een geldige tewerkstellingsvergunning of gecombineerde vergunning krijgt een boete van € 12.000,-. De rechter kan een opgelegde boete matigen, maar dit komt zelden voor.

Is u een bestuurlijke boete opgelegd of bent u van plan een vreemdeling in dienst te nemen en heeft u advies nodig? Onze bestuursrecht juristen kunnen u advies op maat geven en staan u graag bij. Neem gerust contact op.